Review: Totem Tribe III & Sub

Sinds we de Tribe V op ISE gedemonstreerd kregen, hebben we deze bijzondere muurspeakers naar onze testruimte willen krijgen. Tijd om de iets compacter Tribe IIIÕs te testen, in combinatie met een huiskamervriendelijke sub.

Het heerlijke aan de hifi-wereld is dat er nog plaats is voor merken die de zaken anders aanpakken. Dat is zeker niet het geval in alle industrie‘n. Totem Acoustics is er een mooi voorbeeld van wat nog kan in hifi. Het merk heeft speakers in zijn assortiment die serieus afwijken van wat de norm heet te zijn. Zoals de Tribe-reeks, waarvan we hier het hoger middenmodel bekijken. Het zijn speakers gemaakt om op te hangen en uitgerust met full-range drivers ˇn geen woofer-crossover bezitten.

Verrassende impact

Eˇn van de Ōperks of the jobÕ van het testen van AV-materiaal is dat je regelmatig demoÕs bijwoont die al dan niet indruk maken. Soms is de demoruimte ver van optimaal en klinkt het ondanks de beste inspanningen van de merkvertegenwoordiger gewoon niet zo fantastisch. Vooral op beurzen heb je af en toe medelijden met de mensen die demoÕs moeten geven in rammelende demokamers. Het zijn proÕs, dus je weet dat zij weten dat het niet goed zit.

De ervaring met Totem is echter anders. Toen we in februari op de ISE-beurs de compleet open stand van importeur Joenit betraden, samen met een aantal HiFi.nl- en FWD-lezers, vreesden we al het ergste. Met snel-snel muren en een plafond dat tien meter plus hoger lag, kon het niet goed komen. Maar hallo: toen Totem-oprichter Vince Bruzzese wat muziek speelde via de Tribe V met bijhorende subwoofer stond bijna iedereen in het gezelschap paf. Zelfs in die rumoerige omgeving viel het meteen op dat uit de smalle muurgemonteerde speakers er een open en dynamisch geluid rolde. En krachtig dat het klonk. Door omstandigheden duurde het tot het najaar eer we een set Tribe-speakers naar ons testruimte konden brengen. Omdat de Tribe V behoorlijk premium is (kostprijs: 3.500 euro/stuk) werd er geopteerd voor Tribe III-speakers. Aan 2.200 euro per stuk niet bepaald budget, maar iets haalbaarder. De Tribe III-speakers duiken tot 40 Hz, maar rollen toch wel af in de lagere frequenties. Zeker voor gebruik in een setting rond een tv voeg je er best de Tribe Sub bij. Ook dat is een heel bijzonder ding.

Mooi aan de muur

Een Tribe III is gemaakt om op de muur te hangen. Dat is een manier van opstellen dat relatief weinig wordt toegepast. De meeste hifi-liefhebbers opteren voor losse speakers, anderen gaan voor inbouw. Die laatste optie wordt overigens populairder en we zien daar ook steeds vaker audiofielere opties verschijnen, onder meer bij KEF en DALI. Maar opbouw is niet totaal onbekend en heeft toch ook zijn voordelen. DALIÕs Rubicon LCR blijft een van onze favoriete speakers en is eveneens ontworpen om op de muur te plaatsen.

In een zekere zin verenigen on-wall speakers de voordelen van inbouw met die van losse speakers. Je moet niet de muur breken om ze te plaatsen, maar je hebt wel het voordeel dat ze door de plaatsing tegen een muur weinig last hebben van weerkaatsing van achterwaarts gereflecteerde geluidsgolven. Muurplaatsing is ook netter dan losse speakers, zeker in een thuisbioscoop waar vijf of meer luidsprekers veel ruimte veronderstellen. Je moet immers losse speakers een zekere afstand van de muur cadeau geven, waardoor je weer dichter bij de luisterpositie komt. Wat muurspeakers niet hebben, is veel volume. Je kunt niet zomaar de behuizing van een losse speaker nemen en die aan de muur hangen. Dat oogt lelijk en dan zit het zwaartepunt verder van de muur, met alle ophanguitdagingen die daar uit volgen. De Tribe III is met zijn 15 cm echter wel hˇˇl dun. Als we hem naast onze Samsung 55-incher hangen (die gemonteerd is op een kantelbare en dus bredere beugel) komt de voorzijde van de speaker gelijk met het tv-scherm. Dat ziet er wel mooi uit.

Over mooi gesproken: de Tribe-speakers zijn in verschillende afwerkingen beschikbaar. Zwart en wit kun je zowel in een satijn- als glazende designafwerking krijgen, en dan is er nog die knalrode editie voor extravagante types. De Tribe-speakers kunnen zowel verticaal als horizontaal geplaatst worden, dankzij de ingenieuze houder die je op de muur vast maakt. De speakers schuif je dan op dit hulpstuk. Je kunt dus ook met Tribe III-speakers een surroundopstelling bouwen waarbij een horizontaal geplaatste Tribe de rol van centerspeaker opneemt.

Stevige magneet

Dat de Tribe III-speaker zo dun blijven, is te danken aan de innovatieve Torrent-woofer. De speaker heeft er zo twee, ˇˇn boven en ˇˇn onder de centraal geplaatste tweeter. Door gebruik van een zeer krachtige magneet is het magneetgedeelte relatief klein gebleven, waardoor de voice-coil een grote heen-weer bewegingsvrijheid etaleert. Dat zou de woofer wollig en traag kunnen maken, maar omdat de magneet een sterk magnetisch veld opwekt reageert de speaker toch heel lineair. Dat die magneet bijzonder is merk je ook wel als je een losse Torrent-woofer in handen krijgt. Het weegt heel wat meer een doorsnee driver. Vanwege dit en omdat de Torrent-woofer ontworpen is om zonder cross-over te werken, vindt Bruzzese dat je zijn uitvinding geen driver maar wel een transducer moet noemen.

In bijna alle luidsprekers zijn cross-overs voorzien die het inkomende signaal opsplitsen zodat de tweeters enkel hoge frequenties, de midrangers enkel de middenfrequenties en de woofers en het (midden) laag ontvangen. Zo werken die verschillende drivers effici‘nter. Ze spelen enkel af waarvoor ze ontworpen werden. Maar cross-overs hebben ook hun nadelen. Een goede cross-over bouwen is niet eenvoudig. Het is een onderdeel dat dikwijls onderbelicht blijft, maar vaak is een betere cross-over net het kenmerk van betere luidsprekers. De man achter Totem is vooral tegen crossovers vanwege faseproblemen aan de luisterpositie, waarbij het stukje geluid van ˇˇn driver niet op hetzelfde moment arriveert als de frequenties van een andere driver. De verschillen zijn nooit gigantisch groot, maar kunnen er wel zorgen dat muziek niet strak klinkt en filmsoundtracks hun edge verliezen.

MERK

EDITORS' CHOICE