ARTIKEL


Garmt van der Zel | 05 juni 2002

Zijn jullie de enige met 6.0-kanaals opnames?

Ja.

Is dat geen probleem?

Nee, als je deze opname [wijst op de Bucky Pizzarelli disk] koopt, dan kun je hem ook in een 5-kanaals versie afspelen. Als je multi-kanaals haat, speel je hem in 2 kanalen. De DVD-Video sectie heeft een 5.1 en stereo-mix en de DVD-Audio sectie een 6.0, 5.1 en PCM stereo track. We dringen dus niets op, omdat ik vind dat dat niet hoort. Mensen denken dat ik gek ben, o.k. dan ben ik gek. Speel dan de 5.1 mix! Over 20 jaar zullen ze daar misschien anders over denken. Ik ben geïnteresseerd in esthetiek en laten we het makkelijk maken. Het gaat om kunst en het verbeteren van opnametechnieken

Ik denk dat je gelijk hebt. Maar de kinderen van tegenwoordig hebben MP3 en vinden het geweldig. Meer hebben ze niet nodig. Er is maar een klein publiek voor high end, is het het waard?

Nou, Van Gogh had ook een klein publiek. Het is kunst. Opnemen is een kunst. Ik ben een componist. Ik maak symfonieën. Mensen houden er niet van. Ze vinden ze donker. Ik kan rap maken en miljoenen verdienen. Dat is niet wat ik ben. De job van mijn bedrijf is de beste en meest realistische opnames te maken. Als ik er 2 verkoop. O.k. Dan is dat wat ik doe! Ik kan er niks aan doen dat de esthetiek van de wereld door het toilet wordt gespoeld. Als dit 1960 was, had je vinyl, een mooie buizenversterker en grote speakers. In de 70-er jaren werd het solid state en CDs. Nu MP3 en computer speakers. Technologie gaat zo [wijst omhoog] en esthetiek zo [wijst omlaag]. De onwetendheid is ongelooflijk!

Is er een trend dat de kwaliteit nu beter begint te worden met SACD en DVD-Audio? Dat technologie toch de redding kan zijn?

Dat zou op zich kunnen, maar er is een probleem. Zonder hard te willen klinken: de mensen die de baas zijn van de grote bedrijven zijn niet cultureel geïnteresseerd of opgeleid. Ze geven niet om goed geluid. We leven in een wereld van grote corporaties: geld, geld, geld! Het is een “different ballgame”. Ik hou van high end audio. Het is namelijk de enige business waar mensen niet de grootste en rijkste willen zijn, maar de beste. Als je zegt: “Dat is het beste dat ik ooit gehoord heb”, is dat belangrijker voor de ontwerpers dan veel geld verdienen. Het is kunst. In high end audio is het een echt existentialistisch en filosofisch iets om iets zo goed mogelijk te maken. Mijn vrienden doen dit met apparatuur, ik met opnames.

Je zei dat dit het enige 6-kanaals systeem is, maar heb je 2+2+2 van Dabringhaus wel eens gehoord?

Ja, Werners systeem. Het is anders en ik ben het er niet mee eens, maar hij probeert het wel goed te doen. We hebben verschillende filosofieën. Ik kan het je vertellen als je de band stopt…

Wat denk je van het probleem van het niet hebben van een digitale interface bij DVD-Audio en SACD vanwege copyright e.d.? De meeste analoge outputs van DVD-Audio spelers zijn nog niet echt best…

Dit is een groot probleem. De meeste zijn vreselijk. Maar er zijn een paar bedrijven die uitkomen met goede systemen. De ene is Muse en heeft een systeem waarbij je de digitale 96 kHz/24 bit data kunt transporteren over een I2S-kabel. Het is perfect. Ook Meridian komt met iets dergelijks uit. Het is zoiets als iemand een Ferrari geven en zeggen dat hij niet harder mag rijden dan 30 km/uur. Het is stom. Al dit soort dingen is gewoon waanzin...

Ik heb een 7.1 systeem, maar ik heb niet alle speakers op dezelfde afstand staan en ze zijn niet full-range. Prefereer je een systeem zonder enige filtering of tijdscorrectie, of systemen die de analoge uitgangen van de multi-kanaals spelers weer digitaliseren, zodat je o.a. tijdscorrectie en basfiltering (bass-management) kunt doen?

Ik ben hier niet mee bezig. Dat is goed voor een “home user”. Ik ben voor een 6-kanaals 96 kHz/24 bit compleet full range systeem met alle speakers even ver van de luisteraar. Het zou mooi zijn als de spelers time-alignment zouden hebben, maar dat hebben ze niet. Ik heb het niet verzonnen, het is stom. Ik denk dat ze met z’n allen in een coffee-shop zaten en besloten iets stoms te maken. DVD-Audio doet alles en niets. Het zou simpel moeten zijn!

Holfi maakt al multi-kanaals versterkers met alleen een volume-knop, waar je direct een multi-kanaals speler op aan kunt sluiten. Het begint de home theater markt te ontgroeien en er begint een nieuwe high-end markt te ontstaan. Ik denk dat dat goed is.

Het is goed, maar er moet een digitale uitgang worden ontwikkeld. Napster heeft dat bewezen: diefstal is niet gekoppeld aan kwaliteit. De laagste kwaliteit is alles wat nodig is. Piraten geven niet om hoge kwaliteit. Geef mij iedere opname en ik kan een kopie maken. We pakken de analoge uitgang en hersamplen hem gewoon. Stel, je hebt een mooie SACD en een goede speler. Neem de analoge uitang op, digitaliseer deze weer en verkoop het op straat. Wie heeft het verschil door? Maar iedere keer dat je een A/D-D/A stap doorloopt, verlies je wat. Als het signaal eenmaal analoog is, is er niets meer mee te doen zonder verslechtering.

EDITORS' CHOICE

  • Review
    Review Elac EA101EQ-G `Elements` versterker
    Review
    lees meer »
  • Achtergrond
    Hifi op budget - tot 50.000 euro
    Achtergrond
    lees meer »
  • Review
    Review: Pro-Ject Pre Box S2 - compacte klasse
    Review
    lees meer »