ARTIKEL

Losless technologie

Via het medium DVD-A heeft de consument al kennis kunnen maken met een andere vorm van compressie namelijk MLP, ‘Meridian Lossless Packing’. Een lossless compressietechniek waarin geen data wordt gereduceerd, en de content dus identiek blijft aan het origineel, maar enkel een efficiëntere wijze van opslag behelst. De drastisch verhoogde opslagcapaciteit van HD-DVD alsook Blu-ray maakt het mogelijk dat ook voor surroundformaten nu eindelijk dergelijke compressiemethode toegepast kan worden. Dolby TrueHD en DTS-HD Master Audio zijn twee nieuwe surroundformaten, gebaseerd op de losless compressiemethodiek, welke bit-voor-bit identiek zijn aan de oorspronkelijke ‘master’ en daarmee voor een ongekende surroundbeleving zullen gaan zorgen.

Surroundformaten deel 4

Was de maximale ‘bitrate’ van bijvoorbeeld Dolby Digital voor het medium DVD nog gemaximaliseerd op 448kbps, voor de nieuwe dragers HD-DVD en Blu-ray heeft ‘Dolby Laboratories’ met Dolby TrueHD de lat gelegd op maximaal 18Mbps. DTS-HD Master Audio zal voor HD-DVD eenzelfde maximale ‘bitrate’ als Dolby TrueHD behalen maar voor de drager Blu-ray legt men de lat nog een stukje hoger en is de ‘bitrate’ gemaximaliseerd tot 24,5Mbps. Voor Dolby TrueHD geldt dat de sampling frequentie en woordlengte, net zoals bij Dolby Digital het geval is, kan variëren. Sampling frequenties van 48khz tot 192khz en een woordlengte van 16 tot 24 bits worden gegarandeerd. Voor DTS-HD Master Audio geldt een minimum sampling frequentie van 96khz, welke tot maximaal 192khz kan oplopen, en een 24 bits woordlengte. Voor beide formaten geldt dat het maximaal aantal kanalen voor de ‘next-gen’ dragers is vastgesteld op 8 in plaats van 7 zoals het geval was bij DVD. Dolby TrueHD samen met de “oude” DTS codec zijn verkozen tot verplichte ‘codecs’ voor HD-DVD. Voor Blu-ray is de “oude” DTS ‘codec’ verplicht en blijft Dolby TrueHD optioneel.

Dolby TrueHD en DTS-HD Master Audio zijn echter niet de enige ‘codecs’ welke we op de ‘next-gen’ dragers zullen gaan tegenkomen. Naast Dolby TrueHD is er bijvoorbeeld ook nog Dolby Digital Plus, een audio ‘codec’ welke in eerste instantie bedoelt was voor ‘high definition broadcasting’ maar eventueel ook op de nieuwe generatie dragers te vinden zal zijn mocht een filmmaatschappij hiertoe besluiten. De ‘bitrate’ van Dolby Digital Plus is maximaal 6Mbps, voor HD-DVD zal de ‘bitrate’ minimaal 3Mbps zijn terwijl deze voor Blu-ray op 1,7Mbps is gesteld. Naast Dolby TrueHD is ook Dolby Digital Plus een verplichte audio ‘codec’ voor HD-DVD en alle HD-DVD spelers zullen er dus mee overweg kunnen.

DTS-HD is onderverdeeld in verschillende ‘subcodecs’. Eerder werd al DTS-HD Master Audio beschreven welke bit-voor-bit identiek is aan de ‘master’. Naast DTS-HD Master Audio kunnen surroundtracks ook gecodeerd worden in DTS-HD High Resolution Audio of DTS Encore wat eerder staat voor een ‘full bitrate’ DTS ‘surroundtrack’. DTS-HD High Resolution Audio heeft een maximale samplefrequentie van 96khz, een 24 bits woordlengte en kent een maximale ‘bitrate’ van 6Mbps. DTS Encore is feitelijk een ‘full bitrate’ DTS ‘codec’ zoals we dat ook al kennen van sommige DVD’s en de oudere Laserdiscs.

Zowel Dolby TrueHD, Dolby Digital Plus en beide DTS-HD versies zijn interactief, wat erop neer komt dat externe ‘bitstreams’, afkomstig van bijvoorbeeld een internetverbinding, kunnen worden toegevoegd aan de op schijf opgeslagen geluidsspoor. Additionele commentaartracks, aangeboden door bijvoorbeeld een filmmaatschappij via het internet, kunnen op deze manier beluisterd worden tijdens het kijken van de film. Het samenvoegen van de surroundtrack en additionele geluidssporen zal door de speler moeten gebeuren en de aanwezigheid van de juiste decoder is dan wel een vereiste!

EDITORS' CHOICE