REVIEW

Robert Crumb


Dr. Longbeard & Marja | 30 december 2003

Robert Crumb presents Hot Women – Women Singers From The Torrid Regions

Robert Crumb presents Hot Women – Women Singers FrDe meesten kennen hem van zijn ietwat bizarre geest die zich uit in cartoons waar minderheden en vooral vrouwen als onderdeel van zijn eigen frustraties worden uitgebuit, misbruikt of in ieder geval in een zeer oversekste context  worden geplaatst. Als relativering staat ook Robert Crumb, want daar gaat het hier over ook menigmaal model in de strips met zijn geslachtsdeel prominent in de hand.

Maar er is ook een andere, muzikale kant aan Crumb. Robert is een uitstekend gitarist, ukelele en banjo speler en een fervent verzamelaar van 78 toeren platen. En uit deze wonderlijke collectie laat hij op de hier besproken CD een selectie horen.

Om te beginnen bevat de CD iets anders dan  zogenaamd audiofiel verantwoorde - en dus in onze mening volkomen gesteriliseerde opnames. Integendeel de hevig ruisende en bij tijd en wijle angstig schel klinkende CD is juist een document. Een tweevoudig document zelfs.

Allereerst gunt het project, want zo kun je het wel noemen je een blik in de verzameling van Crumb. Zijn vrouw Aline komt tijdens een van de vele luistersessies die ze samen houden – een stel naar ons hart! – op het idee om een selectie te maken van opnames die het thema vrouwenstem van rond de wereld eer aan doet. En zo start voor Robert de zware taak door zijn duizenden schellak platen te zoeken naar de juiste opnames. Onderwijl neemt Aline contact op met de uitgeverij Kein & Aber die welliswaar Roberts stripboeken uitbrengt en nu en dan een gesproken boek op CD, maar geen ervaring hebben met muziek.

Via kennissen die met internet kunnen omgaan – Robert is op dit vlak echt een schlemiel – wordt er informatie bijeengesprokkeld over de opnames en de bijbehorende zangeressen. Van de sporadische foto’s die zo worden achterhaald maakt Crumb uiteraard in zijn eigen stijl tekeningen die de hoes gaan sieren.

De opnames stammen uit de periode 1927 tot en met 1950. Ze zijn alle 24 gedigitaliseerd en op een zeer verantwoorde wijze opgelapt door Tony Baldwin. Alle kraken en tikken zijn verwijderd, maar de ruis die zo kenmerkend is voor 78 toeren platen is behouden. Het effect is dat je met je moderne high end stereo apparatuur een soort time warp ingeslingerd wordt naar het 78 toeren mono tijdperk. In die tijd waren de zangeressen nog in de bloei van hun leven en getuige de illustraties van Crumb ook nog eens aangenaam voor het netvlies.

Van de teksten is niet veel te maken maar voor het unieke medium muziek maakt dat gelukkig niets uit. Emoties zijn emoties of deze nu in het Nederlands, Turks, Birmaans of Congolees worden gezongen.. En nu we toch aan het opnoemen zijn, de CD neemt je via de geselecteerde opnames mee op een echte wereldreis.

Het begint in de zuidelijke Amerikaanse staat Louisiana waar een stuk Cajun, een verbastering van Arcadian, blues op het menu staat. Dan zakken we af naar Mexico waar de sfeer van straatmuziek tussen de luidsprekers opdoemt. Een tweede Mexicaans stuk roept beelden van oude Max Fleischer tekenfilms op. Dan door naar de Caraiben waar eerst Cuba en dan de Franse eilanden aan de beurt zijn. De muziek wordt steeds zinderender ondanks de geluidskwaliteit. Dan weer naar het oosten en wel naar Brazilie gevolgd door Chileense meisjesstemmen. De oversteek naar Europa brengt de geluidsreiziger naar Spanje waar de flamenco wacht. Een grotere bezetting dan in de vorige tracks treffen we aan op Sicilie  waar een melodie gespeeld wordt die heel sterk aan iets moderners doet denken, maar wat is nog niet duidelijk.

Van de Griekse bijdrage krijg je dorst, een glaasje Metaxa gaat er best in, of liever Ouzo? Aan de overkant van de Middellandse Zee komen we in Algerije waar heel plots de tweede track met muziek uit dit land de ruis kwijt is. Dan steken we door naar Tunesie en Turkije waar je niet zou zeggen dat de opname bijna 60 jaar oud is.  Hierna komen Afrikaanse klanken uit de luidsprekers. Eerst iets uit een onbekend land dan een nummer uit Oost Afrika. De balaphon neemt een belangrijke plaats in naast twee zangstemmen uit een stuk uit de Congo. De weg naar het Oosten wordt ingeslagen via Madagaskar om vervolgens naar India te gaan voor een Hindoestaans nummer. Dan naar Birma en vervolgens naar Vietnam waar een nummer over reizen wordt gezongen volgens een bevriende Vietnamees.

Een grote oversteek is nodig om in Hawaï te komen waar de Kilima Hawaians toch als associatie boven komen. Het leukste nummer komt uit het weer veel verder naar het zuiden gelegen eindpunt van de wereldreis, Tahiti.

Na afloop van de CD blijft een prettig gevoel over. Je realiseert je dat de opnames toch maar zijn gemaakt zo’n 77 tot 54 jaar geleden. Een tijd dat commercie niet voorop stond bij het maken van deze platen, de liefde voor muziek is dan de grote drijfveer. Een aanrader voor de ware muziekliefhebber.

Aanvullende Informatie :
CD
Label : Kein & Aber (geen nummer)
www.keinundaber.ch  

EDITORS' CHOICE