REVIEWLondon

London Super Gold VII en British Audio Rebuilt Troika


Kilian Bakker | 11 september 2008 | London

Dankzij de `vinyl revival` van de laatste jaren is er bepaald geen tekort aan analoge producten, getuige het brede aanbod van hoogwaardige aftasters. Behalve nieuwe high-tech ontwerpen zijn een aantal klassiekers opnieuw of nog steeds van de partij, waarvan de EMT`s en Ortofon SPU`s tegenwoordig de meest bekende zijn. Ze worden -terecht- vereerd door liefhebbers van buizenversterkers en hoogrendement-weergevers vanwege hun zeer energieke, dynamische weergave. Onze oosterburen hebben dus een reputatie hoog te houden maar zijn we de Britten vergeten? Bij London (voorheen Decca) maakt men nog altijd de legendarische Positive Scanning aftasters en British Audio Products heeft de fameuze Linn Troika nieuw leven ingeblazen door gebruikte exemplaren geheel te laten herbouwen bij The Cartridge Man.


London Calling

Veel audiofielen zullen de voorvaderen van de London Super Gold VII kennen onder de naam Decca. Die merknaam wordt echter sinds 1989 niet meer gebruikt voor aftasters. Decca werd door de toenmalige eigenaar Racal opgesplitst, waarbij Decca werd verkocht aan Tatung terwijl John Wright, een ex-Decca technicus, een licencie kreeg voor het vervaardigen van de elementen onder de merknaam London. Brian Smith van Presence Audio is sindsdien de wereld-distributeur voor London producten (Presence Audio verzorgd tevens de co-ordinatie van service en reparatie). John Wright hield de klassieke modellen in productie (Maroon, Gold en Super Gold) en lanceerde in 1992 zijn eerste eigen London-ontwerp; de inmiddels fameuze Jubilee.

Sinds dat jaar is de Super Gold uitgerust met een `extended line contact` naaldtip (overigens kan elk London model met een naaldtip voor Mono- of 78 toeren-groeven worden geleverd). London aftasters worden handgemaakt in Bridgenorth waar de originele productieapparatuur, mallen en ontwerpen worden gebruikt. De London-lijn van elementen groeit gestaag en recentelijk werd een Pro/DJ aftaster met een nieuwe ophanging aan het pakket toegevoegd.

De Super Gold is geen Moving Coil of Moving Magnet element, hij behoort tot de Moving Iron (MI) familie (net als de Grado`s) maar de Londons wijken z sterk af van alle andere aftasters dat we hebben besloten om het principe in detail te bespreken.

Alle London aftasters werken volgens het gepatenteerde `Positive-scanning` systeem. Met Positive Scanning wordt een directe n op n aftasting (en overbrenging) van de groefmodulaties bedoeld. Bij elementen met een cantilever-aftasting worden de spoelen of de magneet minder ver bewogen als de naaldtip omdat de ophanging zich niet in het midden van het cantilever bevindt. Het gevolg is dynamische compressie, iets waar de London aftasters vrijwel geen last van hebben, aldus de fabrikant. Hun systeem heeft geen cantilever/rubber overbrenging en draagt geen magneet of spoelen aan de naalddrager waardoor de bewegende massa (tip-massa) zeer laag is.

London aftasters hebben een ultra-dun stalen filament (verhit tot 840 graden, daarna diep-gevroren en vervolgens getemperd bij 300 graden). Dat filament is horizontaal ingeklemd en loopt daarna via een knik vrijwel kaarsrecht naar beneden tot de zitting van de naaldtip (zie: de London lijntekening). Loshangend zou het dynamische gedeelte van de generator niet stabiel zijn en daarom wordt het door een getwiste Terylene draad (`tie-back cord`) in de correcte verticale stand gehouden. Het verticale gedeelte van het filament wordt net boven de naaldtip omringt door een spoel die door inductie de laterale bewegingen van de naaldtip omzet in een elektrisch signaal.



Het horizontale gedeelte van het filament heeft genoeg compliantie om voor inductie in een daarboven hangende spoel te zorgen. Daardoor kunnen ook de verticale modulaties in de plaatgroef worden afgetast en omgezet (de vroegere Mono-versie van het London/Decca element had enkel een spoel voor laterale bewegingen). Een toonarm met een vrij lage effectieve massa was een must voor vroegere Decca aftasters. De huidige London versies zijn minder kritisch; midden-zware toonarmen met een effectieve massa van tussen de 10 en de 12 gram zijn goed bruikbaar (S.M.E. Series V en dergelijke). London blijft een voorkeur hebben voor lichte uni-pivot armen zoals die van Hadcock of tangentiale toonarmen zoals de Cartridge Man Conductor (de meeste tangentiale armen hebben van nature een vrij korte en lichte armbuis). London levert binnenkort twee toonarmen onder eigen naam, respectievelijk een luxe uitvoering van een Hadcock en de Conductor.

EDITORS' CHOICE