REVIEW

Le gamin au vélo


Jan Luijsterburg | 15 december 2011

Onvervaard werken de gebroeders Dardenne verder aan een uniek, veelbekroond oeuvre. Hun portretten van jongeren in moeilijke sociale omstandigheden in grauw Wallonië zijn vaak geïmiteerd, maar zelden geëvenaard. Zo levensecht en ontroerend zijn films zelden. Le gamin au vélo kreeg de juryprijs in Cannes.

De jongen met de fiets is Cyril. Hij is 12 en zit in een tehuis. Dat zijn vader (vaste acteur Jérémie Renier) hem in de steek gelaten heeft is een feit dat hij stellig ontkent. Voortdurend is hij op de vlucht voor de onacceptabele waarheid. Hij blijft maar bellen naar het afgesloten nummer, en als hij de kans heeft ontsnapt hij om op zoek te gaan. In de stad blijkt de oude woning verlaten. Dat zijn vader zijn fiets verkocht zou hebben bijvoorbeeld, dat kan gewoon niet waar zijn.

Bij toeval loopt hij kapster Samantha tegen het lijf. Blijkbaar roept de jongen iets bij haar op, want ze ontfermt zich over hem. Cyril komt op bezoek, ze koopt zijn fiets, die toch echt bij een handelaar staat, terug. De vader wordt ook gevonden, maar dat wordt een pijnlijk fiasco. Samantha neemt geleidelijk de zorg voor de zwaar getraumatiseerde jongen op zich. Ze brengt daarvoor een flink offer. Cyril wordt ondertussen in zijn naïviteit slachtoffer van plaatselijke bendeleden.

Le gamin au vélo pakt uiteindelijk veel minder troosteloos uit dan eerdere meesterwerken als Rosetta, Le fils of L’enfant. Het is de eerste film van de gebroeders Dardenne die in de zomer speelt en waarin muziek gebruikt wordt. De cameravoering, een typisch stijlkenmerk van de broers, is opvallend rustig in vergelijking met eerdere films. Samantha (Cécile de France) ontpopt zich als een prinses in een sprookje. Er is nog hoop, zelfs voor een jongen als Cyril.

De DVD bevat een tweetal interessante extra’s. Terug naar Seraing is een uitvoerige toelichting van de filmmakers op de locaties waar de film is opgenomen. De documentaire geeft een schitterende inkijk in hun manier van werken. Iedere shot en camerabeweging heeft betekenis en er wordt uitvoerig voorbereid en geanalyseerd. Dat betekent niet dat er strikt volgens een vooraf bedacht sjabloon wordt gewerkt. De inbreng van de acteurs en het toeval worden juist omarmd, want filmen is steeds weer een zoektocht naar nieuwe inzichten. De minutieuze aanpak en het lange repeteren renderen, want Le gamin raakt ondanks de optimistische toon weer keihard de kern.

Ook het interview met Cécile de France is de moeite waard. Het is de eerste keer dat een al bekende actrice een belangrijke rol speelt in een film van de Dardennes. Ze moest vooral veel niet doen. Zo moesten de beweegredenen van Samantha om zich zo voor Cyril in te zetten vooral onduidelijk blijven. Wat ze wel leerde was knippen. Ze liep stage om overtuigend een echte kapster te kunnen zijn.

Aanvullende informatie:
België, 2011
Speelduur: 87 minuten
Regie en scenario: Jean-Pierre en Luc Dardenne
Productie: Jean-Pierre en Luc Dardenne, Denis Freyd
Camera: Alain Marcoen
Montage: Marie-Hélène Dozo
Art direction: Igor Gabriel
Muziek: Ratchev & Carratello
Met: Thomas Doret, Cécile de France, Jérémie Renier
Extra’s: Terug naar Seraing (32 min), interview met Cécile de France (19 min)
Beeld: 16:9 anamorf
Geluid: DD 5.1, Frans gesproken
Uitgave: Cineart
Distributie: TWIN Pics 
Website

EDITORS' CHOICE