HDTV

De industrie wil het al jaren, de consument ook, en toch is het tot op heden nog niet van de grond gekomen: HDTV. Oftewel televisie met meer beeldlijnen dan de 576 (effectief) die we krijgen bij PAL. Nu vergt een dergelijke omschakeling gigantische investeringen: in dure nieuwe toestellen bij de kijker thuis, maar ook aan de kant van de omroepen. Nemen we even in ogenschouw dat alleen al een videorecorder voor studiogebruik 50.000 euro of meer kan kosten, dan wordt duidelijk dat er met een omschakeling naar HDTV vrij grote bedragen zijn gemoeid.

HDTV is een verzamelterm voor video opgenomen in breedbeeld en met een aantal beeldlijnen dat hoger is dan bij PAL. Wie over een HDTV-signaal praat, kenschetst het materiaal veelal met het aantal beeldlijnen (720 of 1080) en de manier van beeldoptekening. Net als bij het aloude PAL kan HDTV interlaced worden opgetekend: bij elke beeldverversing worden dan beurtelings de even en oneven lijnen opgetekend. Een rustiger beeld geeft volbeeldweergave, waarbij bij elke verversing het beeld ononderbroken wordt opgetekend. Helaas vergt volbeeld bij een resolutie van 1080 lijnen erg veel verwerkingskracht en ruimte, vandaar dat 1080 meestal interlaced is. Zo komt het 1080i-signaal ook aan zijn suffix. Materiaal met 720 beeldlijnen is daarentegen meestal wél in volbeeld, en wordt 720p (progressive) genoemd. 720p En 1080i zijn de twee meest voorkomende typen HDTV-signaal. De verversingsfrequentie kan 60 Hz zijn (Amerika, Japan) of 50 Hz (Europa).

Voorlopig doen de letters TV in HDTV hier in Nederland wat utopisch aan. Een in de jaren tachtig door Philips ontwikkelde standaard voor HDTV flopte jammerlijk, terwijl de Nederlandse omroepwereld er met grote voortvarendheid bovenop was gedoken. Wellicht met dat echec nog in het achterhoofd heeft de publieke omroep nog geen beslissing genomen over de adoptie van HD voor zijn uitzendingen. Volgens een woordvoerder van de publieke omroep heeft het een overschakeling pas zin als minstens de helft van de kijkers een HDTV heeft. Hij is niet erg optimistisch over de snelheid waarmee dat zal gaan: pas een kwart van het publiek zou op dit moment een breedbeeld PAL-televisie hebben. In ieder geval hoeven we vóór 2010 uit Hilversum geen HD-uitzendingen te verwachten.

Het gaat dus nog even duren voordat we volop kunnen genieten van televisie-uitzendingen in HD. Nauwkeuriger zou het voorlopig dan ook zijn om te spreken van HDV: High Definition Video. Op dit moment is er al handjevol HD-videobronnen beschikbaar voor consumenten, en dat worden er in de komende 12 maanden nog veel meer.